Η πανέμορφη Πειραϊκή του «Στέλιου του Μπεκρή» !
Γράφει ο Πάνος Ν. Αβραμόπουλος
Με την επικουρία της μακράς ιστορίας της, καθώς στην αρχαιότητα εξήγετο από τα πλού-σια μεταλλεία της ο «ακτίτης λίθος», με τον οποίο ο Κόνωνας και ο Θεμιστοκλής κατά-σκεύασαν τα περίφημα «μακρά τείχη», για να θωρακίσουν την Αθήνα, από τις θαλάσσιες επιθέσεις, την άγρια φυσική της ομορφιά στην ακτογραμμή της ακτής Θεμιστοκλέους, στην οποία κυριαρχεί το υγρό στοιχείο, το βαθύτατο θρησκευτικό συναίσθημα των κατοίκων της, το οποίο σφυρηλάτησε για δεκάδες χρόνια ο ιστορικός ναός «Το ρόδο το αμάραντο» της Παναγίας, αλλά και την επίσης σπουδαία ναυτική της παράδοση, μεταξύ άλλων στην ακτή της Θεμιστοκλέους ευρίσκετο το

«κανονάκι», με το οποίο το Πολεμικό μας ναυτικό περιπολούσε τον όρμο της Αφροδίτης, η «Πειραϊκή», συνιστά μια από τις ομορφότερες συνοικίες, νοτιανατο-λικά του κεντρικού λιμανιού του Πειραιά. Για τούτο εξάλλου η αδρή ομορφιά της τραγουδή-θηκε και εξυμνήθηκε και σε λαϊκά μας άσματα, όπως το θρυλικό «Στα βράχια της Πειραϊκής κοιμάται ο Στέλιος ο Μπεκρής» ! που έγραψε ο μεγάλος Πυθαγόρας, ενορχήστρωσε ο Νάκης Πετρίδης και στα χείλη του κορυφαίου μας ερμηνευτή Στέλιου Καζαντζίδη, έγινε λαϊκό παλίμψηστο για κάθε ερωτευμένο.
Χωροταξικά η «Πειραϊκή» γειτνιάζει στα βόρεια-
βορειοανατολικά με την Καλλίπολη, στα ανατολι-κά με τον Άγιο Βασίλειο, ενώ στα δυτικά και νότια βρέχεται σε ένα μεγάλο μήκος από τον Σαρωνικό κόλπο, συνθέτοντας την Πειραϊκή ακτή επί της Ακτής Θεμιστοκλέους. Κατά μήκος της ακτογραμμής ευρίσκονται τα περίφημα «Μακρά τείχη», που κατασκεύασε ο στρατηγός Κόνωνας, ο οποίος διαδραμάτισε καθοριστικό ρόλο, στις ναυμαχίες της τελικής φάσης του Πελοποννη-σιακού πολέμου, προκειμένου να προστατεύσει την Αθήνα και το λιμάνι του Πειραιά. Στην ακτο-γραμμή της Πειραϊκής, υφίστανται τρείς όρμοι : ο όρμος της Σχολής Ναυτικών Δοκίμων, στον οποίο βρίσκεται και ο τάφος του Θεμιστοκλή, ο όρμος της Αφροδίτης», ο οποίος παλαιότερα ονομάζετο «Μπαϊκούτσι», που φιλοξενεί τον όμιλο αλιέων «Άγιος Νικόλαος» και σε αυτόν εορτάζονται τα Άγια Θεοφάνεια, με την ρίψη του Σταυρού, αλλά και ο πανέμορφος και ιστορικός μικρός ναΐσκος του Αγίου Νκολάου και το «Σκαφάκι», που τα παλαιότερα χρόνια ονομάζονταν «Όρμος Λουβιάρη».

Σημειώνουμε ακόμα πώς στον όρμο της Αφροδίτης, βρίσκεται και ένα υψηλού κύρους και αισθητικής συνάμα τοπόσημο, για όλο τον κόσμο της Ναυτοσύνης, ο πελώριος πέτρινος σταυρός, που είναι στη μνήμη του ανώνυμου ναύτου και δεσπόζει επιβλητικά στον όρμο, καταδεικνύοντας εν άλλοις και την αδιάρρηκτη σχέση των ναυτικών μας, με την Παναγία και τον Χριστό. Κατά μήκος της ακτής Θεμιστοκλέους στην Πειραϊκή, βρίσκονται πλήθος από καλαίσθη-τες ψαροταβέρνες, καφετέριες, αλλά και μαγαζιά νυκτερινής διασκέδασης, την γοητεία των οποίων γονιμοποιεί, η αύρα της θάλασσας ! Ακόμα σημε-ιώνουμε την ανάπτυξη εκτενούς αθλητικής δραστηριότητας στην Πειραϊκή – συνάδοντας με την πολυποίκιλη αθλητική κουλτούρα όλου του Πειραιά – στην οποία προεξάρχει η παρου-σία δυο σωματείων μπάσκετ, με παραθαλάσσια γήπεδα, αυτά του «Φοίνικα» και του «Πορφύρα».

Όπως προαναφέραμε η Πειραϊκή φέρει μακραίωνη ιστο-ρία και στη αρχαιότητα, που ονομάζονταν «Ακτή», ήταν ονομαστή για τα πλούσια μεταλλεία της του «Ακτίτη λίθου», με τον οποίο κατασκευάστηκαν τα «Μακρά τείχη» από τους Κόνωνα και Θεμιστοκλή, αλλά και πολλά λιμενι-κά έργα, εκείνης της περιόδου. Στην κλασική αρχαιότητα η Πειραϊκή, ήταν έντονα κατοικημένη και διέθετε πολλές δεξαμενές, για την αποθήκευση βρόχινου νερού για ύδρευση. Ο Θεμιστοκλής ένεκα του βραχώδους χαρακτή-ρας της ακτής, που δεν μπορούσε να χρησιμοποιηθεί για την δημιουργία όρμων, οικοδόμησε τείχη, για να προφυ-λάξει τους κατοίκου από τα κύματα και τις επιθέσεις. Τα σημερινά υπολείμματα των τειχών στην ακτή – Πειραϊκή, πάχους περίπου δυο μέτρων, συνιστούν τμήματα των Μακρών Τειχών, που κατασκευάστηκαν από τον Θεμιστο-κλή, για να περιφρουρήσουν το δρόμο προς την πόλη της Αθήνας, αλλά και τα δυο επίνειά της, τον Πειραιά και το Φάληρο. Σε ότι αφορά τον οικιστικό της χαρακτήρα η Πειραϊκή στα νεότερα χρόνια απερημώθηκε και παρέμεινε εγκαταλε-λειμμένη για

πολλούς αιώνες. Και στα μέσα το 20ου αιώνα, ήταν η τελευταία συνοικία του Πειρ-αιά που υπήρχαν κάτοικοι μετά το 1960. Ωστόσο τα λατομεία της λειτουργούσαν έως τότε και κατεργάζονταν τους μεγάλους πέτρινους όγκους του Πειραιά. Στις αρχές της δεκαετίας του 1970, κάτοικοι από τις παρακείμενες περιοχές του Χατζηκυριάκειου, της Καλλίπολης και της Φρεατ-τύδας, οίκησαν την περιοχή και οικοδόμησαν πανέμορφες κατοικίες, που προσδίδουν στην Πειραϊκή, ξεχωριστή μεγαλοπρέπεια.
Παράλληλα με το έντονο ναυτικό στοιχείο της Πειραϊκής, ιδιαίτερα έντονος είναι και ο ορθόδοξος χαρακτήρας της, που τον γονιμοποιεί τόσο η θαυματουργός εικόνα, με την ομώνυμη εκκλησία που την στεγάζει του «Ρόδου Αμάραντου», η οποία εορτάζει και τιμάται κάθε χρόνο, στον Ακάθιστο Ύμνο, την Παρασκευή δηλαδή της πέμπτης εβδομάδας της Μεγάλης Τεσσαρακοστής, όσο και η λατρεία στον προστάτη των Ναυτικών Άγιο Νικόλαο.

Κατά την παράδοση το 1890, τα βράχια της Πειραϊκής, εξεβράσθη μια εικόνα της Παναγίας, η οποία κρατούσε τον Χριστό σε βρεφική ηλικία, ο οποίος με τη σειρά του βάσταζε στο χέρι του ένα ρόδο. Και μια ευλαβής οικογένεια της Πειραϊκής η Κατσαρού, ανέγειρε ιδίοις εξό-δοις ένα παρεκκλήσι στην θέση ακριβώς της σημερινής εκκλησίας, για να φιλοξενήσει την εικόνα που είχε θεία τη χάριτι βρεθεί στα βράχια. Το 1973 ο τότε Μητροπολίτης Πειραιά Χρυσόστομος – κατά κόσμο Εμμανουήλ Ταβλα-δωράκης- ανέγειρε στη θέση του παρεκκλησίου, τον πρώτο μεγάλο ναό της Πειραϊκής, που αποτέλεσε και την έδρα της ομώνυμης ενορίας του «Ρόδου του Αμάραντου». Και το 1983 ο τότε Μητροπολίτης Πειραιώς Καλλίνικος – κατά κόσμο Κωνσταντίνος Καρούσος- αποφάσισε και ανέγειρε τον σημερινό μεγάλο, επιβλητικό ναό, επάνω στο ισόγειο του υφισταμένου. Αλλά και μια ακόμα μικρή και πανέμορφη εκκλησία της «Παναγίτσας», επικουρεί τον ορθόδοξο χαρακτήρα της Πειραϊκής.

Με το μοναδικό θαλασσινό χρώμα της, την ατίμητη ιστορία και την ορθόδοξη αύρα της, αλλά και τα περίσεπτα ιστορικά και πολιτισμικά της τοπόσημα, η Πειραϊκή συνιστά ένα από τα διαμάντια του Πειραιά και ακεραιώνει τον πολύπλαγκτο χαρακτήρα του. Για τούτο και είναι ιδιαίτερα αγαπητή στον κόσμο που την επισκέπτεται τακτικά για να αρδεύσει τις ακέ-νωτες ομορφιές της, ενώ την εξυμνεί και στο ιστορικό τραγούδι του μεγάλου μας βάρδου Στέλιου Καζαντζίδη «Στα βράχια της Πειραϊκής», σε στίχους του Πυθαγόρα και μουσική Νάκη Πετρίδη, το οποίο και με αγάπη παραθέτουμε :
«Στα βράχια της Πειραϊκής»
Στα βράχια της Πειραϊκής
κοιμάτ' ο Στέλιος ο μπεκρής,
κοιμάται κι ονειρεύεται
πως την αυγή παντρεύεται.
Παντρεύεται με τη μικρή
που τον κατάντησε μπεκρή.
Στα βράχια της Πειραϊκής
ξυπνάει ο Στέλιος ο μπεκρής,
ξυπνάει κι είναι μόνος του,
κι είναι βαρύς ο πόνος του.
Κι όπως θυμάται τη μικρή
η μοναξιά του είναι πικρή.
Στα βράχια της Πειραϊκής
κλαίει ο Στέλιος ο μπεκρής,
πονάει για τη μοίρα του
και για το χαρακτήρα του.
Και για την άπιστη μικρή
που τον κατάντησε μπεκρή