Ο αξεπέραστος, κορυφαίος ποδοσφαιριστής όλων των εποχών Πελέ !
Γράφει ο Πάνος Ν. Αβραμόπουλος
Θαρρείς πως ήταν γεννημένος για να υποστασιοποιήσει το μεγαλείο της μπάλας ο περιβόητος Πελέ, που κατόρθωσε με τα ασύλληπτα για τον ανθρώπινο νου ποδοσφαι-ρικά επιτεύγματά του, να πετύχει το ακατόρθωτο νούμερο των 1.281 σε χίλιους 1363 αγώνες, που είναι ακατάρριπτο μέχρι σήμερα και παράλληλα με τις θεϊκές επίσης ποδοσφαιριστές του αρετές, να αναγορευτεί τόσο το 1999 από τη FIFA, όσο και από τους διεθνείς αθλητικογράφους, ως ο κορυφαίος ποδοσφαιριστής του κόσμου. Είναι πολύ δύσκολο έναν ποδοσφαι-ριστή να τον προικοδοτήσει η φύση αθροιστικά, με πάρα πολλές αρετές. Ωστόσο για τον Πελέ αυτός ο κανόνας φαίνεται να
μην ίσχυσε, δοθέντος, ότι είχε εκπληκτική σωματοδομή- πολύ γερό σώμα με αρμονικό ύψος, ανυπέρβλητη τεχνική κατάρτιση, με μία κοφτή ντρίπλα που στην κυριολεξία ζάλισε τις αντίπαλες άμυνες, μεταβίβαση με γεωμετρική ακρίβεια, δυνατό ευθύβολο, αλλά και τεχνικό συνάμα σουτ, αξεπέραστη κεφαλιά, με ένα άλμα που έκοβε την ανάσα και σου δημιουργούσε την αίσθηση ότι είχε νικήσειτη βαρύτητα και όλα αυτά, σε συνάρτηση πάντα με τη στρατηγικές του ικανότητες και την ποδοσφαιρική του ευφυία και οξύνοια, που τον καθιστούσαν ικανό κάθε στιγμή να δίνει το απαιτούμενο τέμπο στην ομάδα και με στρατηγική δεξιοτεχνία, να την οδηγεί στην πολυπόθητη νίκη. Τα κατορθώματα του Πελέ έχουν περάσει στη φαντασμαγορία της παγκός. γκολ, να κινείται στις σφαίρα του μύθου !
Η ποδοσφαιρική έπαλξη μέσω της οποίας ο μεγά-λος Πελέ έγινε παγκοσμίως γνωστός και αγαπήθηκε και λατρεύτηκε ως ίνδαλμα, από το παγκόσμιο ποδοσφαιρόφιλο κοινό, υπήρξε η Εθνική Βραζιλίας η λατρεμένη μας «Σελεσάο», την οποία ο Πελέ οδήγησε στην κατάκτηση τριών παγκοσμίου κυπέλλων το 1958, το 1962 και το 1970 και βεβαίως αναπόδραστα στη μόνιμη κατοχή του επάθλου Ζιλ Ριμέ. Ήταν ο πρωτοκορυφαίος της Εθνικής Βραζιλίας του 1970, που από την πλειο-νότητα των αθλητικογράφων, θεωρείται η καλύτερη ποδοσφαιρική ενδεκάδα, που εμφανίστηκε ποτέ στο παγκόσμιο ποδοσφαιρικό στερέωμα, μαζί με τους αλησμόνητους : Ριβελίνο, Ζαιρζίνιο, Τοστάο, Ζέρσον, Κάρλος Αλμπέρτο, Κλοντοάλντο, Μπρίτο, Πιάτσα, Εβερά-λντο και Φέλιξ τερματοφύλακα.
κό συγκρότημα της Βραζιλίας ο Πελέ αγωνίστηκε σε 92 αγώνες και πέτυχε 77 γκόλ, που και εκεί τον καθιστούν πρώτο σκόρερ της εθνικής του ομάδας. Ιδίως για τις παλαιότερες γενιές ο Έντσον Αράντες ντο Νασιμέντο όπως ήταν το φυσικό του όνομα, θεωρείται μακράν ο μεγαλύτε-ρος ποδοσφαιριστής που ανέδειξε το παγκόσμιο
ποδόσφαιρο. Οι νεότερες γενιές παραθέτουν δίπλα του τους επίσης γιγάντιους Μαραντόνα και Κρόιφ, ενώ οι πολύ πιο νεότεροι αντιπαρα-βάλλουν τον Μέσι και τον Ρονάλντο. Όπως και να έχει όμως, κανείς σοβαρός αποτιμητής των παγκόσμιων ποδοσφαιρικών δρωμένων δεν διανοείται να βγάλει τον Πελέ, έξω από τους τρεις καλύτερους ποδοσφαιριστές όλων των εποχών. Ο Πελέ είδε το φως της ζωής στις 23 Οκτωβρίου 1940 στην πόλη Τρές Κορα-σοές (Τρεις Καρδιές) της πολιτείας Μίνας Ζεράις της Βραζιλίας. Ανδρώθηκε μέσα σε ποδοσφαιρική οικογένεια, δοθέντος ότι ο πατέρας του Ζοάο Ράμος ντο Νασιμέντο, υπήρξε ποδοσφαιριστής σε τοπικές ομάδες της περιοχής του, με ένα μικρό διάλειμμα της ποδοσφαι-ρικής του σταδιοδρομίας, οπότε και αγωνίστηκε στο μεγάλο σωματείο της Ατλέτικο Μινέιρο. Από τον πατέρα του ο Πελέ μυήθηκε στη μαγεία της μπάλας, οπότε και τον βοήθησε με την εμπειρία του και την ψηλή του
ποδοσφαιρική παιδεία, να σφυρηλατήσει μία άριστη τεχνικά ποδοσφαιρική προσωπικότητα, αλλά παράλληλα και να καλλιεργήσει τα υψηλά ηθικά προσό-ντα ενός μεγάλου αθλητή, όπως σύνεση, φρόνηση, εγκράτεια, στρατηγική, ευγένεια ήθους και όλα τα άλλα ηθικά χαρακτηριστικά, που συνάδουν στους μεγάλους αθλητές. Το παρωνύμιο Πελέ ο μικρός Έντσον Αράντες, το προσέλαβε από τους συμμαθητές του περιπαικτικά, όταν όντας μαθητής στο σχολείο αποκαλούσε κατά λάθος των Μπιλέ τερματοφύλακα της Βάσκο Ντα Γκάμα, που
ήταν ο ποδοσφαιριστής της καρδιάς του, ως «Πελέ». Και εξ αυτού του λόγου οι συμμαθητές του του κόλλησαν το παρατσούκλι Πελέ, με το οποίο επέπρωτο να γίνει γνωστός στην παγκόσμια ποδοσφαιρική κοινότητα και να εξάπτει τις καρδιές των φιλάθλων. Σε ότι αφορά τα φυσικά του χαρακτηριστικά ο Πελέ είχε ύψος ένα 1,73 m και ζύγιζε 72 κιλά, ένας αρμονικός συνδυασμός που προσιδίαζε σε γερό δυνατό σώμα, χωρίς όμως συνάμα να αποτελεί ανασχετικό παράγοντα, στις φοβερές επελάσεις του, με τις οποίες αποδεκάτιζε τις άμυνες και σκόραρε ατέρμονα προξενώντας τρόμο και πανικό σε κάθε ποδοσφαιρική άμυνα.
Για αυτές του τις έξοχες ποδοσφαιρικές αρετές, τις οποίες πανθομο-λογούσαν όλοι οι προπονητές και όλοι οι άλλοι κορυφαίοι συμπαίκτες του σε παγκόσμιο επίπεδο, ο Πελέ απεκλήθη «Perola Negra» δηλαδή «Μαύρο μαργαριτάρι» ! Και αυτό το ασύλληπτο ηθικό αθλητικό κύρος, που είχε αποκτήσει με τα ανεκδιήγητα ποδοσφαιρικά του κατορθώματα, τον κατέστησε εθνικό ήρωα της Βραζιλίας και το πιο αγαπημένο πρόσωπο της «Σελεσάο». Μάλιστα το γεγονός ότι τη δεκαετία του ΄70 δεν είχε αναπτυχθεί η τηλεόραση και τα μέσα ηλεκτρονικής επικοινωνίας, συνέτεινε στο να εξακτινωθεί ακόμα περισσότερο η φήμη του και να αποτελεί για όσους δεν μπορούσαν να το παρακολουθήσουν από κοντά, ζωντανά, ένας ασύλληπτος αθλητικός μύθος !
Ο Πελέ πραγμάτωσε τα πρώτα του ποδοσφαιρικά βήματα στην εφηβική ομάδα της Μπαουρού στην πολιτεία του Σάο Πάουλο, στην
οποία ο πατέρας του είχε αποπερατώσει την ποδο-σφαιρική του σταδιοδρομία. Η φήμη του και οι ασύλληπτες τεχνικές του αρετές έσπασαν σύντομα τα τοπικά όρια και το 1956, η κορυφαία ομάδα της Βραζιλίας Σάντος, τον περιέλαβε στο δυναμικό της. Με τα χρώματα της Σάντος ο Πελέ αγωνίστηκε από τη θέση του μέσου-επιθετικού την περίοδο 1956-1974 σε 638 παιχνίδια και πέτυχε 619 γκόλ. Και κατέκτησε έξι πρω-ταθλήματα Βραζιλίας και 6 διεθνείς τίτλους, 3 Κύπελλα Διηπειρωτικά και 3 Κόπα Λιμπερταδόρες. Η 20-η Νοεμβρί-ου του 1969,στην 909-η συμμετοχή του, σε αγώνα Α΄ εθνικής κατηγορίας της
Βραζιλίας, σήμανε και το σημαντικό ορόσημο της σταδιοδρομίας του, ήτοι της επιτυχίας του 1.000 του γκολ ! Αλλά για την Σάντος μιας και δεν είχε ακόμα συσταθεί το βραζιλιάνικο πρω-τάθλημα ο Πελέ αποτέλεσε ένα σπάνιο εξαγώγιμο προϊόν, μέσω του οποίου η ομάδα της Βραζιλίας αποσπούσε πολλές χιλιάδες δολάρια. Ειδικότερα η Σάντος διοργάνωνε φιλικούς αγώνας σε όλο τον κόσμο, έναντι υψηλού τμήματος, προκειμένου η παγκόσμια ποδοσφαιρική κοινότητα να έχει την τύχη να παρακολουθήσει ζωντανά τον Πελέ. Και σε αυτά τα πλαίσια η ομάδα της Βραζιλίας είχε έρθει και στην Ελλάδα, όπου και αγωνίστηκε με την ΑΕΚ νικώντας τη με 3-0, με τον Παναθηναϊκό νικώντας τον με 3-2 και με τον Ολυμπιακό από τον οποίο όμως ηττήθηκε με 2-1. Ήταν μάλιστα τόσο σημαντικός ο άθλος του Ολυμπιακού να κατορθώσει να νικήσει την ομάδα του φοβερού Πελέ, ώστε το επίτευγμα αυτό περιελήφθη και στον ύμνο του Ολυμπιακού, που αναφέρει : «και ακόμα σε θυμούνται η Σάντος και ο Πελέ» !
Το 1974 σήμανε το τέλος της ποδοσφαιρικής σταδιοδρο-μίας του μεγάλου Έντσον Αράντες τον Νασιμέντο, μέσω της οποίας είχε εξάψει τους πόθους, τα όνειρα και τις προσδοκίες της παγκόσμιας ποδοσφαιρικής κοινότητας, αποτελώντας ένα σπάνιο φαινόμενο αρίστης ποδοσφαι-ρικής αρτιότητας. Ωστόσο το 1975 ο Πελέ δέχτηκε να υπογράψει τριετές συμβόλαιο ύψους 7 εκατομμυρίων δολαρίων με την Νεοϋορκέζικη ομάδα «Κόσμος» και να συνδράμει έτσι στην προαγωγή του ποδοσφαίρου στις Ηνωμένες Πολιτείες Αμερικής. Το
1977 αποτέλεσε την οριστική χρονιά κλεισίματος της ποδοσφαιρικής αυλαίας για το μεγάλο Πελέ, το φοβερό «μαύρο μαργαριτάρι» της εθνικής Βραζιλίας, που είχες σαρκώσει με τα ασύλληπτα κατορθώματά του, τη μεγαλουργία της στρογγυλής θεάς, έχοντας μάλιστα κατορθώσει σε αυτή την ύστατη ποδοσφαιρική του φάση, να οδηγήσει και την ομάδα της «Κόσμος» της Νέας Υόρκης, στην κατάκτηση του πρωταθλήματος των Ηνωμένων Πολιτειών Αμερικής. Στην αγωνιστική του παρουσία στην «Κόσμος» της Νέας Υόρκης, ο Πελέ συμμετείχες σε 56 παιχνίδια και πέτυχε 31 γκολ. Ενώ όπως προαναφέραμε στη σύνολη ποδοσφαιρική του σταδιοδρομία συμμετείχε έχεις σε 1.363 αγώ-νες και σημείωσε 1.281 γκολ, ρεκόρ που ξεπε-ρνάει κάθε όριο φαντασίας και που από τη λογική και τα αντικειμενικά δεδομένα μέχρι σήμερα, όλα δείχνουν ότι θα μείνει αιωνίως ακατάρριπτο.
Για την αθλητική του μεγαλουργία, αλλά παράλληλα και για το συνακόλουθο ήθος του, που ήταν επίσης μοναδικό, ο Πελέ τιμήθηκε και βραβεύτηκε από πλήθος σωματείων, δημοσιογραφικών φορέων, αλλά και ποδοσφαιρικών ενώσεων και ομοσπονδιών. Το 1994 αναγορεύτηκε «Πρεσβευτής καλής θελήσεως» από την Ουνέσκο και το 1999 η Παγκόσμιο Ομοσπο-νδία Ποδοσφαίρου η FIFA, τον ανέδειξε ως μεγαλύτερο ποδοσφαιριστή του αιώνα. Με την αποπεράτωση της ποδοσφαιρικής του σταδιοδρο-μίας, ο μεγάλος Πελέ πραγματοποίησε περιοδείες όλο τον κόσμο, προκειμένου να προαγάγει τον
πολιτισμό, το αθλητικό ιδεώδες, την εκεχειρία, την ειρήνη και της συναδέλφωση μεταξύ των λαών, όπως επίσης και νέα υψώσει δυνατά τη σημαία του δυσθεώρητου κύρους του, κατά της μάχης των ναρκωτικών και του αλκοολισμού. Δραστηριότη-τα για την οποία επίσης λατρεύτηκε και οι αγαπήθηκε από την παγκόσμια αθλητική κοινότητα και που παράλληλα συνέτεινε στο να τον αναγνωρίζουν ακόμα περαιτέρω σε όλο τον κόσμο και να διατηρείται σταθερή και αυξούμενη, η ποδοσφαιρική του φήμη και δόξα.
Σε ότι αφορά την προσωπική του ζωή o Πελέ είχε παντρευτεί 3 φορές και είχε αποκτήσει 7 παιδιά. Στις 29 Δεκεμβρίου του
2012, ο κορυφαίος ποδοσφαιριστής του 2ο-ου αιώνα και όλων των εποχών, σε ηλικία 82 ετών εκδήμησε απ τη ζωή, σε μία ατμόσφαιρα παγκό-σμιας θλίψης και άφατης συγκίνησης, για το μεγάλο και φωτεινό αστέρι του παγκόσμιου ποδοσφαίρου, που είχε χαρίσει στην ανθρωπότητα μοναδικές στιγμές ποδοσφαιρικής και αθλητικής ευδαιμονίας. Απεβίωσε προσβλημένος από καρκίνο του εντέρου, καθώς ενοσηλεύετο στο νοσοκομείο του Σάο Πάουλο.
Καλά θεμελιωμένος και στέρεος στο ποδοσφαιρικό διηνεκές, είναι ο θρύλος και η δόξα του μεγάλου Πελέ, του φοβερού Έντσον Αράντες ντο Νασιμέντο, που με τις ενορατικές ποδοσφαιρικές του συλλή-ψεις και τα ανεκλάλητα κατορθώματά του, είχε εκφράσει το μεγαλείο της μπάλας σε όλη του την έκταση. Θα τον θυμόμαστε έτσι για πάντα, με σεβασμό και αγάπη μεσ΄ την στην καρδιά μας, όλη η παγκόσμια ποδοσφαιρική κοινότητα. Υπήρξε κάτι το μοναδικό, το μεγαλειώδες, το ασύλληπτο και δικαίως των περιβάλ-λει με το φωτοστέφανό της, η περιωπή της παγκόσμιας αθλητικής ιστορίας !
Το παρόν κείμενό μας δημοσιεύθηκε στην Real.gr
*Ο συγγραφέας Πάνος Ν. Αβραμόπουλος, είναι M.Sc Δ/χος Μηχανικός Ε.Μ.Π.
www.panosavramopoulos.blogspot.gr
www.panosavramopoulos.blogspot.gr
